Als je vanuit Nederland een vraag stelt aan een AI-systeem, gebruikt het dan vooral Nederlandse bronnen? Of krijg je een antwoord dat grotendeels is gebaseerd op internationale websites?
Dat wilde ik onderzoeken. Daarbij keek ik ook of het verschil maakt of je de vraag in het Nederlands of in het Engels stelt. Nederlanders gebruiken Engels immers regelmatig als zij online of met behulp van AI informatie zoeken. Nederland staat op de eerste plaats van 123 landen in de EF English Proficiency Index.
Ik heb dit onderzocht door 120 vragen in het Nederlands en in het Engels te stellen aan vier AI-platforms: ChatGPT, Claude, Gemini en Google AI Mode. Waar mogelijk stelde ik de locatie in op Amsterdam. In totaal analyseerde ik 1.680 antwoorden met 4.346 citaties.
Bij Nederlandse vragen is 91% van de geciteerde bronnen Nederlands. Bij dezelfde vragen in het Engels is dat 21%.
Daarbij zijn de verschillen tussen de platforms groot. ChatGPT citeert bij Engelse vragen regelmatig Nederlandse bronnen. Claude en Gemini doen dat nauwelijks. Zo gaf Claude bij een Engelse vraag over het overstappen van zorgverzekeraar een antwoord over het Amerikaanse zorgstelsel, terwijl Amsterdam als locatie was ingesteld.
Op deze pagina leg ik uit wat ik heb onderzocht, welke verschillen er zijn en wat ik daar als SEO-consultant uit haal.
De belangrijkste resultaten
Met ‘Nederlands’ bedoel ik hier meer dan alleen een .nl-domein. Ook Nederlandse bedrijven op andere domeinen en Nederlandse taalversies van internationale websites tellen mee. Verderop licht ik die keuze toe.
Waarom ik dit wilde onderzoeken
Voor een strategie voor GEO en AEO wil ik weten welke bronnen AI-systemen daadwerkelijk aanhalen. Het maakt nogal uit of een platform bij een vraag vanuit Nederland Nederlandse aanbieders vergelijkt, of vooral informatie uit de Verenigde Staten en het Verenigd Koninkrijk gebruikt.
Het onderwerp sluit aan op het onderzoek van Aleyda Solis naar lokale en internationale AI-citaties. Mijn hoofdvraag was in hoeverre AI-systemen Nederlandse bronnen citeren wanneer een vraag vanuit Nederland wordt gesteld. Krijgen Nederlandse bronnen dan de overhand, of blijven internationale bronnen dominant?
Binnen die vraag onderzocht ik ook de rol van taal. Gebruiken de platforms dezelfde soorten bronnen als je vanuit Nederland in het Engels zoekt? Of verandert dan ook de markt waarop het antwoord is gericht?
Hoe heb ik het onderzoek uitgevoerd?
Om te meten welke bronnen de platforms bij vragen vanuit Nederland aanhalen, stelde ik waar mogelijk Amsterdam als locatie in. Vervolgens stelde ik 120 vragen over tien onderwerpen. Iedere vraag had een Nederlandse en een Engelse versie, zodat ik binnen deze opzet ook het verschil tussen de twee talen kon onderzoeken. Per onderwerp waren er vier informatieve vragen, vier aanbevelingsvragen en vier keuzevragen. Bijvoorbeeld:
- ‘Hoe werkt het eigen risico bij de zorgverzekering?’
- ‘Welk merk e-bike is het beste?’
- ‘Moet ik nu een vast energiecontract afsluiten?’
In de vragen stond geen expliciete vermelding van Nederland. De Engelse versies waren natuurlijke vertalingen van de Nederlandse vragen.
Ik maakte daarnaast onderscheid tussen onderwerpen waarbij de Nederlandse markt of regelgeving een duidelijke rol speelt, zoals zorgverzekeringen en belastingen, en onderwerpen die ook internationaal veel overeenkomsten hebben, zoals software en consumentenelektronica.
| Onderdeel | Opzet |
|---|---|
| Vragen | 120, elk in het Nederlands en Engels |
| Onderwerpen | 10, met 12 vragen per onderwerp |
| Platforms | ChatGPT, Claude, Gemini en Google AI Mode |
| Meetrondes | Twee voor ChatGPT, Claude en Gemini; één voor AI Mode |
| Antwoorden | 1.680 |
| Citaties | 4.346 |
| Periode | Oktober 2026 |
| Locatie-instelling | Amsterdam, behalve bij Gemini: daar kon ik geen locatie instellen |
Voor ChatGPT, Claude en Gemini gebruikte ik de API met een zoekfunctie. De resultaten van Google AI Mode verzamelde ik via SerpApi.
Dat onderscheid is belangrijk: dit zijn metingen met deze specifieke instellingen. De uitkomsten hoeven niet precies overeen te komen met wat je in de consumentenapps ziet. En bij Gemini heb ik geen Amsterdamse locatie kunnen meegeven.
Wanneer tel ik een bron als Nederlands?
Alleen naar .nl-domeinen kijken geeft geen volledig beeld. Een Nederlands bedrijf kan een .com-domein hebben. En een internationale website kan een aparte Nederlandse versie aanbieden. Daarom gebruikte ik twee definities:
| Definitie | Wat telt mee? | Nederlandse vragen | Engelse vragen |
|---|---|---|---|
| Ruim | .nl-domeinen, Nederlandse bedrijven op andere domeinen, Nederlandstalige pagina’s en Nederlandse delen van internationale websites | 91% | 21% |
| Strikt | Alleen .nl-domeinen | 79% | 18% |
In de rest van dit artikel gebruik ik de ruime definitie, tenzij ik iets anders vermeld. Een Nederlandse bron is daardoor niet automatisch een Nederlandstalige pagina. Een Engelse pagina van een Nederlands bedrijf kan bijvoorbeeld ook meetellen.
De strikte definitie komt overeen met de manier waarop Aleyda Solis telde. Daarmee komt 79% van de citaties bij Nederlandse vragen van .nl-domeinen. Zij vond 24% tot 41% voor het Verenigd Koninkrijk, Spanje en Brazilië, al maakte zij geen onderscheid tussen talen.
De percentages zijn berekend per citatie, over de meetrondes samen. Een bron die vaker wordt geciteerd, telt dus vaker mee. Het totaal is geen eenvoudig gemiddelde van de vier platformpercentages.
1De taal van de vraag verandert welke bronnen AI citeert
Nederlandse vragen: 91% Nederlandse bronnen. Engelse vragen: 21%.
Aandeel Nederlandse bronnen in de citaties, per platform
Bron: Dutch AI Citation Study 2026 · 4.346 citaties in 1.680 antwoorden · ruime definitie
Bij Nederlandse vragen gebruiken alle vier de platforms vooral Nederlandse bronnen. Het aandeel loopt uiteen van 86% bij ChatGPT tot 97% bij Google AI Mode.
Bij Engelse vragen verandert dat beeld. ChatGPT blijft regelmatig Nederlandse bronnen aanhalen. Google AI Mode doet dat ook, maar minder vaak. Bij Claude en Gemini verdwijnen Nederlandse bronnen vrijwel helemaal uit de citaties.
Bij Claude gebeurt dat terwijl ik Amsterdam als locatie heb meegegeven. Die locatie-instelling is in deze meting dus niet voldoende om bij Engelse vragen Nederlandse bronnen terug te krijgen.
Mijn belangrijkste observatie is daarom dat je niet kunt aannemen dat een locatie-instelling zorgt voor lokale bronnen. De taal van de vraag speelt in deze metingen een grote rol. Hoe taal en locatie zich precies tot elkaar verhouden, vraagt aanvullend onderzoek met meerdere locaties.
2Een Engelse vraag kan een antwoord voor een andere markt opleveren
Een van de duidelijkste voorbeelden kwam uit de vragen over zorgverzekeringen. Ik stelde Claude dezelfde vraag in het Nederlands en in het Engels, met Amsterdam als locatie.
Zelfde vraag, zelfde locatie: twee verschillende zorgstelsels
Claude, eerste meetronde
Gesteld in het Nederlands
“Wanneer kan ik overstappen van zorgverzekeraar?”
Claude zocht op
overstappen zorgverzekering 2027 opzeggen 31 december
Geciteerde bronnen (7)
- advies.alpina.nl
- vgz.nl
- overstappen.nl
- consumentenbond.nl
- cz.nl
- juridischloket.nl
- unive.nl
Antwoord over het Nederlandse zorgverzekeringsstelsel
Gesteld in het Engels
“When can I switch health insurers?”
Claude zocht op
open enrollment 2027 marketplace dates healthcare.gov
Geciteerde bronnen (4)
- healthinsurancenetwork.org
- textdrip.com
- benefitchamps.com
- healthmarkets.com
Antwoord over het Amerikaanse zorgstelsel
Bron: Dutch AI Citation Study 2026 · vraag T01-04, locatie ingesteld op Amsterdam
De vraag ging over hetzelfde onderwerp, maar het antwoord over een ander zorgverzekeringsstelsel.
Dat verschil zag ik ook terug in de geregistreerde zoekopdrachten. Claude neemt bij Engelse vragen Nederland geen enkele keer mee. ChatGPT doet dat bij 55% van de zoekopdrachten. Soms gebruikte ChatGPT daarbij ook Nederlandse woorden, zoals in:
Netherlands best health insurance 2026 zorgverzekering comparison Consumentenbond
Hoeveel overlap zit er tussen de bronnen?
Ik vergeleek ook de citaties bij de Nederlandse en Engelse versie van dezelfde vraag. Daarvoor keek ik alleen naar vraagparen waarbij beide antwoorden citaties bevatten.
| Platform | Vraagparen met citaties in beide antwoorden | Zelfde domein | Zelfde pagina |
|---|---|---|---|
| ChatGPT | 148 | 42% | 24% |
| Google AI Mode | 69 | 15% | 8% |
| Claude | 123 | 9% | 8% |
| Gemini | 53 | 4% | 1% |
De percentages laten zien welk deel van de citaties in het Engelse antwoord ook voorkomt in het Nederlandse antwoord. Bij ChatGPT is er nog redelijk wat overlap tussen de domeinen. Bij Claude en Gemini levert de andere taal vrijwel een andere verzameling bronnen op.
3Het onderwerp maakt ook verschil
Niet iedere vraag vraagt even sterk om Nederlandse informatie. Voor een Nederlandse zorgverzekering gelden andere voorwaarden dan voor een Amerikaanse. Bij software of elektronica kunnen dezelfde producten in meerdere landen relevant zijn. Toch verschilt ook binnen die onderwerpen het aandeel Nederlandse bronnen sterk tussen de twee talen.
Engelse vragen: 31% Nederlandse bronnen bij Nederlandse onderwerpen, 9% bij universele
Aandeel Nederlandse bronnen in de citaties, alle platforms samen
Onderwerpen met een Nederlandse marktcontext
Onderwerpen met veel internationale overeenkomsten
Bron: Dutch AI Citation Study 2026 · 4.346 citaties · ruime definitie
Vooral bij software en online cursussen valt dat op. Nederlandse bronnen komen bij Engelse vragen nauwelijks of helemaal niet voor in de citaties. Dat betekent niet automatisch dat de antwoorden onbruikbaar zijn. Het laat wel zien dat Nederlandse bronnen bij deze vragen veel minder zichtbaar zijn.
4Ook de aanbevolen merken veranderen
Een citatie vertelt welke bron een platform aanhaalt. Voor bedrijven is daarnaast interessant welke merken of aanbieders het antwoord daadwerkelijk aanbeveelt. Daarom analyseerde ik bij de 40 aanbevelingsvragen ook welke merken, bedrijven en producten werden aangeraden, en welk aandeel daarvan Nederlands was.
Nederlandse merken: 46% van de aanbevelingen bij Nederlandse vragen, 9% bij Engelse
Aandeel Nederlandse merken in de aanbevelingen, 40 aanbevelingsvragen
Bron: Dutch AI Citation Study 2026 · 4.667 aanbevolen merken in 560 antwoorden
Bij Nederlandse vragen is bijna de helft van de aanbevolen merken Nederlands. Bij Engelse vragen is dat minder dan één op de tien. Twee voorbeelden uit de antwoorden van Claude:
| Onderwerp | Aanbevolen bij de Nederlandse vraag | Aanbevolen bij de Engelse vraag |
|---|---|---|
| Goedkoopste energieleverancier | Eneco, UnitedConsumers, Vandebron, Delta, Innova Energie | Octopus Energy, E.ON Next, OVO |
| Beste boekhoudprogramma voor zzp’ers | e-Boekhouden.nl, Moneybird, MoneyMonk, Jortt, Rompslomp | Zoho Books, QuickBooks, FreshBooks, Wave, Xero |
Vooral het voorbeeld met energieleveranciers laat zien waarom dit ertoe doet. Een aanbeveling voor de Britse energiemarkt helpt iemand die een contract voor een woning in Nederland zoekt niet verder.
Een buitenlands merk is op zichzelf natuurlijk geen verkeerde aanbeveling. Internationale software kan prima geschikt zijn voor Nederlandse klanten. Je moet daarom naast de herkomst van een merk ook beoordelen of de aanbeveling bij de markt en de vraag past.
5Waar ontstaat het verschil bij Engelse vragen?
Ik wilde weten of AI Nederlandse bronnen wel vindt maar vervolgens niet citeert, of dat die bronnen tijdens het zoeken al nauwelijks in beeld komen.
Gevonden bronnen tegenover geciteerde bronnen
Voor ChatGPT, Claude en Google AI Mode vergeleek ik het aandeel Nederlandse bronnen in de beschikbare zoekresultaten met het aandeel in de uiteindelijke citaties.
Bij Engelse vragen begint het verschil bij de zoekopdracht
Engelse vragen, stap voor stap
Bron: Dutch AI Citation Study 2026 · 186 geregistreerde zoekopdrachten van ChatGPT en 132 van Claude
Bij Claude is het aandeel Nederlandse bronnen in de gevonden resultaten al heel laag. Het aandeel in de citaties ligt daar vrijwel gelijk aan. Bij ChatGPT en Google AI Mode is het aandeel Nederlandse bronnen in de citaties juist hoger dan in de gevonden resultaten.
Deze cijfers wijzen erop dat de zoekopdrachten een belangrijke rol spelen. In de gemeten zoekresultaten van Claude komen Nederlandse bronnen nauwelijks voor. Er is hier geen aanwijzing dat Claude eerst veel Nederlandse bronnen vond en die vervolgens massaal oversloeg.
Hoeveel Nederlandse pagina’s hebben een Engelse versie?
Ik onderzocht daarnaast of de Nederlandse pagina’s die bij Nederlandse vragen werden geciteerd ook in het Engels beschikbaar waren. Van de 1.402 onderzochte pagina’s kon ik er 1.210 controleren. De overige 192 blokkeerden de controle.
| Controle | Aandeel van de controleerbare pagina’s |
|---|---|
| Engelse tegenhanger van de pagina gevonden | 13% |
| Engels gedeelte op de website gevonden | 24% |
| Engelse versie via hreflang gevonden | 8% |
Een Engels gedeelte op een website betekent dus nog niet dat de geciteerde informatie ook in het Engels beschikbaar is.
De meest geciteerde Nederlandse bronnen hebben zelden een Engelse versie van de geciteerde pagina’s
Citaties bij Nederlandse vragen, en wat de controle op een Engelse versie opleverde
Bron: Dutch AI Citation Study 2026 · controle van hreflang en taalkeuzelinks, oktober 2026
Deze controle heeft beperkingen. Een Engelse versie kan bestaan zonder dat het script die vindt, bijvoorbeeld op een apart domein zonder duidelijke taalverwijzing. Ik lees deze cijfers daarom als aantoonbaar gevonden Engelse versies, niet als een volledige inventarisatie van alle Engelse content.
Ook bewijst dit onderdeel niet dat het ontbreken van een vertaling de lage citatiepercentages veroorzaakt. Daarvoor zou ik moeten testen wat er met de citaties gebeurt nadat een Engelse versie wordt gepubliceerd.
AI kan Nederlandse bronnen gebruiken voor een Engels antwoord
Een Engelse vraag leidt niet uitsluitend tot Engelse bronnen. Bij ChatGPT is 50% van de geciteerde pagina’s bij Engelse vragen Nederlandstalig. Bij Google AI Mode is dat 13%, bij Claude 1% en bij Gemini 0%.
Vooral ChatGPT gebruikt dus regelmatig Nederlandse informatie om een antwoord in het Engels te geven. Een Engelse vertaling is in die gevallen geen voorwaarde om geciteerd te worden.
6Wat gebeurt er als je Nederland expliciet noemt?
Om te testen wat expliciete locatiecontext verandert, stelde ik alle 120 Engelse vragen opnieuw aan Claude en Gemini. Deze keer zette ik er één zin voor:
I live in the Netherlands.
De rest van de vraag bleef gelijk.
Eén zin erbij: Claude gaat van 1,5% naar 81% Nederlandse bronnen
Eerste meetronde, 120 Engelse vragen per variant
Nederlandse bronnen in de citaties
Nederlandse merken in de aanbevelingen
Bron: Dutch AI Citation Study 2026 · Claude en Gemini, 240 extra antwoorden
Voor deze vergelijking gebruik ik de eerste ronde van de oorspronkelijke meting. Daarom wijken sommige percentages iets af van de eerdere grafieken, waarin beide rondes zijn samengenomen.
Met de extra zin veranderen de resultaten sterk. Claude zocht bij de zorgverzekeringsvraag weer in het Nederlands. En bij de energievraag kwamen Eneco en Vandebron terug in plaats van Octopus Energy en OVO.
Gemini gebruikt ook vaker de zoekfunctie: bij 72% van de vragen, tegenover 37% in de eerste Engelse meetronde zonder de extra zin.
De geciteerde pagina’s hoeven daarvoor niet Engels te zijn. In het experiment is 72% van de pagina’s die Claude citeert Nederlandstalig. Bij Gemini is dat 46%.
Voor mij laat dit experiment vooral zien hoeveel expliciete marktcontext kan veranderen. Deze platforms kunnen Nederlandse bronnen vinden en gebruiken, maar doen dat bij de oorspronkelijke Engelse vragen nauwelijks.
7Welke websites worden het vaakst geciteerd?
De Consumentenbond wordt 184 keer geciteerd bij Nederlandse vragen, vaker dan welke bron ook bij Engelse vragen
De tien meest geciteerde domeinen, naar taal van de vraag
Nederlandse vragen
- consumentenbond.nl
- rijksoverheid.nl
- anwb.nl
- zorgwijzer.nl
- belastingdienst.nl
- independer.nl
- overstappen.nl
- rabobank.nl
- kvk.nl
- tweakers.net
Engelse vragen
- youtube.com
- consumentenbond.nl
- reddit.com
- rijksoverheid.nl
- belastingdienst.nl
- rtings.com
- techradar.com
- forbes.com
- business.gov.nl
- facebook.com
Bron: Dutch AI Citation Study 2026 · aantal citaties, beide meetrondes
De Consumentenbond wordt bij Nederlandse vragen het vaakst geciteerd: 184 keer. Dat is ruim twee keer zoveel als de nummer twee, Rijksoverheid.nl. Bij Engelse vragen staan YouTube en Reddit hoger. Ook internationale review- en technologiesites zoals RTINGS en TechRadar komen daar in de top tien voor.
De verdeling naar type website laat hetzelfde verschil zien:
Nederlandse vragen leunen op vergelijkingssites en consumentenorganisaties, Engelse op blogs en reviewsites
Aandeel van de citaties per type website. Donkere balken: minstens 4 procentpunt meer dan in de andere taal
Bron: Dutch AI Citation Study 2026 · percentages afgerond, dus de weergegeven categorieën tellen niet noodzakelijk op tot 100%
ChatGPT valt daarnaast op door het aandeel institutionele bronnen. Bij Nederlandse vragen bestaat 38% van zijn Nederlandse citaties uit overheid, toezichthouders, publieke instellingen en universiteiten. Bij de andere platforms ligt dat tussen 5% en 11%.
Deze cijfers laten zien welke bronnen binnen mijn vragenlijst vaak worden aangehaald. Ze meten geen vertrouwen en vormen geen algemene ranglijst van websites die AI het belangrijkst vindt. De gekozen onderwerpen hebben invloed op welke websites boven komen drijven.
8Zoeken, citeren en herhaalbaarheid zijn verschillende dingen
Een platform gebruikt niet bij iedere vraag zijn zoekfunctie. En een geregistreerde zoekactie betekent niet automatisch dat het antwoord ook citaties bevat.
Gemini beantwoordt twee derde van de vragen zonder te zoeken
Aandeel van de antwoorden per uitkomst
Bron: Dutch AI Citation Study 2026 · 240 antwoorden per platform en taal (AI Mode: 120)
Gemini gebruikt bij ongeveer een derde van de vragen de zoekfunctie. Bij twee derde van de antwoorden zijn geen citaties opgenomen.
Dat begrenst ook wat ik met dit onderzoek kan zeggen. Zonder citaties kan ik niet vaststellen welke websites aan een antwoord hebben bijgedragen. Een merkvermelding zonder bronlink is bovendien iets anders dan een meetbare citatie.
Krijg je bij dezelfde vraag dezelfde bronnen?
Ook tussen twee meetrondes veranderen de citaties. Ik keek welk aandeel van de domeinen uit ronde twee ook in ronde één voorkwam.
| Platform | Nederlandse vraag | Engelse vraag |
|---|---|---|
| Claude | 65% | 76% |
| Gemini | 62% | 41% |
| ChatGPT | 55% | 53% |
Voor Google AI Mode is dit niet gemeten, omdat ik daar één ronde uitvoerde.
Voor het volgen van AI-zichtbaarheid is dit een belangrijk punt. Eén antwoord geeft een momentopname. Als je wilt beoordelen of je zichtbaarheid verandert, zou ik dezelfde vragen vaker meten en naar het patroon kijken.
Wat haal ik hier als SEO-consultant uit?
Nederlandse content blijft belangrijk voor de Nederlandse markt
Bij Nederlandse vragen is 91% van de citaties afkomstig van Nederlandse bronnen. Daarnaast is, afhankelijk van het platform, 84% tot 97% van de geciteerde pagina’s Nederlandstalig.
Als je Nederlandse klanten wilt bereiken, zou ik relevante Nederlandse pagina’s daarom als uitgangspunt nemen. Dat geldt ook voor internationale bedrijven. In deze meting worden bijvoorbeeld Qonto, Shopify, Udemy en Raisin met Nederlandstalige content geciteerd. De resultaten geven mij geen reden om voor een Nederlandse doelgroep uitsluitend op Engelse content te vertrouwen.
Engelse content kan nuttig zijn, met duidelijke Nederlandse context
Een Engelse pagina kan relevant zijn voor mensen die in het Engels informatie zoeken over de Nederlandse markt. Denk aan software voor Nederlandse ondernemers of uitleg over Nederlandse regels.
Ik zou zo’n pagina inhoudelijk op die doelgroep afstemmen. Welke aanbieders zijn hier beschikbaar? Welke voorwaarden gelden in Nederland? En welke lokale informatie heeft de lezer nodig om een keuze te maken?
Dat is mijn praktische vertaling van de resultaten. Het onderzoek toont niet aan hoeveel extra citaties zo’n pagina oplevert. Wel laat het zien dat Engelse vragen zonder Nederlandse context bij sommige platforms een heel andere markt in beeld brengen.
Kijk ook naar de bronnen buiten je eigen website
Vergelijkingssites en consumentenorganisaties zijn samen goed voor 34% van de citaties bij Nederlandse vragen. Alleen je eigen website bekijken geeft dus een beperkt beeld van de bronnen die AI aanhaalt.
Ik zou per onderwerp onderzoeken welke websites regelmatig terugkomen en hoe je bedrijf daar wordt beschreven. Een relevante vermelding, vergelijking of review kan een plek zijn waar potentiële klanten informatie over je bedrijf tegenkomen, ook via AI.
Meet per taal én per platform
Een goede positie in de Nederlandse antwoorden zegt weinig over je zichtbaarheid bij dezelfde vragen in het Engels. En de uitkomsten van ChatGPT kun je niet zomaar doortrekken naar Claude of Gemini.
Voor een bedrijf met een meertalige doelgroep zou ik daarom per taal en platform volgen welke bronnen worden geciteerd en welke aanbieders worden aanbevolen. Herhaal die metingen, zodat je incidentele verschillen kunt onderscheiden van een terugkerend patroon.
Internationale en meertalige SEO
Wil je weten hoe je website aansluit op de landen en talen waarin je klanten zoeken?
Methode en beperkingen
Vragen en onderwerpen
De vragenlijst bestond uit 120 vragen over tien onderwerpen: zorgverzekeringen, hypotheken en wonen, energiecontracten, fietsen en e-bikes, zzp en belastingen, B2B-software en SaaS, consumentenelektronica, mode en online winkelen, reizen, en online cursussen en opleidingen.
Per onderwerp waren er vier informatieve vragen, vier aanbevelingsvragen en vier keuzevragen. Iedere vraag werd in het Nederlands en in natuurlijk Engels gesteld, zonder expliciete landvermelding.
Deze selectie is geen representatieve steekproef van alle vragen die mensen in Nederland aan AI stellen. De resultaten gelden voor de onderzochte vragen, platforms, instellingen en meetperiode.
Platforms en instellingen
| Platform | Meetmethode en instellingen |
|---|---|
| ChatGPT | OpenAI Responses API, GPT-5.5 (gpt-5.5-2026-04-23) met zoekfunctie, reasoning effort ‘low’, locatie Amsterdam |
| Claude | Anthropic Messages API, Claude Opus 5.5 met zoekfunctie, locatie Amsterdam |
| Gemini | Gemini API, Gemini 3.6 Flash (aangevraagd als gemini-3.5-flash) met Google Search grounding; geen instelbare locatie |
| Google AI Mode | SerpApi, Google Nederland, locatie Amsterdam, interfacetaal Nederlands of Engels |
Bij Google AI Mode veranderde naast de taal van de vraag ook de interfacetaal. Bij Gemini ontbrak een locatie-instelling. De omstandigheden waren daardoor niet voor alle platforms gelijk.
API-resultaten kunnen afwijken van antwoorden in consumentenapps. Onder meer accountinstellingen, geheugen, beschikbare functies en locatieverwerking kunnen verschillen.
Meetrondes en citaties
ChatGPT, Claude en Gemini beantwoordden iedere vraag twee keer per taal. Google AI Mode deed dat één keer. Dit leverde 1.680 antwoorden en 4.346 citaties op, verzameld in oktober 2026.
Een citatie is in dit onderzoek een bronverwijzing in de antwoordoutput: een bronlink in de tekst bij ChatGPT en Claude, een onderbouwende grounding-bron bij Gemini en een vanuit het antwoord gelinkte bron bij AI Mode. Die vormen van bronvermelding zijn niet volledig gelijk.
Tenzij anders vermeld zijn de percentages gewogen per citatie en samengenomen over de rondes. Ze beschrijven dus de verdeling van citaties, niet het aandeel gebruikers of het aandeel antwoorden waarin een Nederlandse bron voorkomt.
Classificatie en handmatige controle
Claude Haiku 5.5 werd gebruikt voor de classificatie van domeinen, paginataal en aanbevolen merken. Daarbij werd onder meer gekeken naar het land van de organisatie, het type website en de Nederlandse herkomst.
Ik controleerde de 100 meest geciteerde domeinen en de 120 vaakst aanbevolen merken handmatig. Tegenstrijdige merkclassificaties werden gelijkgetrokken.
Internationale websites zoals Reddit en Salesforce telden niet in hun geheel als Nederlands. Alleen Nederlandstalige pagina’s en Nederlandse delen, zoals /nl/ of een Nederlands subdomein, konden daarvoor meetellen. Automatische classificatie kan buiten de handmatig gecontroleerde selectie nog fouten bevatten.
Controle op Engelse versies
Een script controleerde 1.402 Nederlandse pagina’s die bij Nederlandse vragen werden geciteerd. Het zocht onder meer naar Engelse hreflang-verwijzingen en taalkeuzelinks naar een Engelse pagina.
Daarvan waren 1.210 pagina’s controleerbaar; 192 blokkeerden de controle. Op 13% van de controleerbare pagina’s werd een Engelse tegenhanger gevonden. Engelse content op een apart domein of zonder herkenbare taalverwijzing kan zijn gemist. De geblokkeerde pagina’s kunnen bovendien afwijken van de pagina’s die wel controleerbaar waren.
Experiment met expliciete locatiecontext
De 120 Engelse vragen werden in één aanvullende ronde aan Claude en Gemini gesteld, voorafgegaan door ‘I live in the Netherlands.’ Dit leverde 240 extra antwoorden en 1.335 extra citaties op. Deze staan los van de 1.680 antwoorden en 4.346 citaties uit de hoofdmeting.
Voor de vergelijking met het experiment gebruikte ik de eerste oorspronkelijke meetronde. Het experiment test het effect van deze toevoeging binnen de gekozen opzet; het vergelijkt geen verschillende fysieke gebruikerslocaties.
Download de volledige dataset
Vragen, antwoorden, citaties en classificaties · 4 CSV-bestanden · 2,4 MB
Etienne Gozems is internationaal SEO-consultant. Hij helpt bedrijven met hun zichtbaarheid in Google en AI-zoekmachines, met aandacht voor de landen en talen waarin hun klanten zoeken.